چگونه نسل Z یک “روز ضد شبکههای اجتماعی” برگزار کرد
منبع: بیزینس اینسایدر
تاریخ: 19 ژوئن 2026
در نیویورک، مقابلِ پارک تامکینز اسکوار، تجمع کوچکی اما هوشمندانه برگزار شد — نه علیهِ آدمها، بلکه علیهی وابستگی به فضای مجازی. رسانهایِ رسمی تقریباً نقشی نداشت؛ فعالیتها عمدتاً از دل گفتوگو و اطلاعرسانیِ از راههای غیررسانهای شکل گرفت. این تجمع در قالب رویدادی به نام Delete Day (روز حذف) برگزار شد؛ رویدادی که از سوی جوانان نسل Z سازمان یافته بود.
شعار: «یک اپ حذف کن»
هدف اصلی رویداد خیلی ساده اما ریشهدار بود: هر شرکتکننده تشویق میشد یکی از اپلیکیشنهایی که احساس میکرد وابستگی به آن دارد — مثل اینستاگرام، تیکتاک، یا توییتر و غیره — را از تلفن همراهش پاک کند.
اما جالب اینکه این اقدام نه بار منفی داشت، نه تحمیلی؛ بلکه در غالب یک گردهمایی دوستانه و بازسازیِ روابط انسانی صورت گرفت.
چگونه اطلاعرسانی کردند؟
آنچه در این رویداد جلب توجه میکرد، روش اطلاعرسانی آن بود — دقیقاً بر خلاف آنچه انتظار میرفت:
- بدون تبلیغ در شبکههای اجتماعی: یکی از مؤسسان در بیانیهاش گفت رویداد به عمد از پلتفرمهایی که مورد حمله بودند دور نگه داشته شد.
- اطلاعرسانی حضوری: پوسترهای گچی روی زمین پارک، پمفلتهایی کاربردی دربارهی نحوهی پشتیبانگیری و حذف اپها، و استیکرهای دستی بین مردم تقسیم شد.
- حضور در خیابان و گپ زدن با عابران: شرکتکنندگان جلوی میزهای خیابانی مینشستند با پلاکاردهایی مانند «من گوشی ندارم، سؤال بپرس» و از مردم میخواستند وارد گفتگو شوند.
در مجموع، تقریباً ۸۰ نفر در این رویداد شرکت کردند.
برنامههای اصلی
در Delete Day، غالب برنامهها به شکلی دوستانه و معنوی بود:
- سخنرانی کوتاه توسط برخی از سازماندهندگان دربارهی تجربههای شخصی و احساسات اجتماعی آنها نسبت به زندگی با شبکههای اجتماعی
- «مراسم حذف اپ» با شمارش معکوس؛ در این لحظه هر کسی اپ انتخابشدهاش را پاک میکرد.
- یک مهمانی بدون تلفن همراه — یعنی جایی که هدف برقراری ارتباطِ انسانی مستقیم بود نه پشت صفحه نمایش.
- پس از حذف اپها، شرکتکنندگان ممکن بود گوشیهایشان را در پاکتهای کارتونی بگذارند، نامشان را روی کارت بنویسند و با کسانی که نمیشناسند گفتوگو کنند و داستانهایی به اشتراک بگذارند.
زمینه و انگیزه
رویداد توسط سازمانی به نام Time to Refuse شکل گرفته بود که روی حذف اپها و فاصلهگیری از تلفنهای هوشمند تأکید دارد
گرچه نسل Z رهبری اصلی را عهدهدار بود، اما یکی از حامیان مشهور این جنبش، جاناتان هایت، نویسندهی کتاب نسل نگران (The Anxious Generation) است.
هایت در کتابش به تأثیر استفادهی مداوم از گوشیهای هوشمند بر سلامت روان نوجوانان پرداخته و نقش آن را در افزایش اضطراب و افسردگی بررسی کرده که باعث استقبال معلمین، سیاستگذاران و جریانهای اجتماعی شده است.
چالشها و راهحلها
یکی از مهمترین نگرانیها پس از حذف اپها، «قطع اتصال» فوری با دیگران است — حتی اگر آن اتصال معمولاً سطحی باشد.
به همین دلیل بخش مهمی از رویداد بر تأکید بر ارتباط واقعی و فعالیتهای حضوری بود — با گفتگو، همنشینی و ارائهی گزینههایی فراتر از فضای آنلاین.
حتی یک شرکتکننده از شرکتی به نام Light حضور داشت که موبایلی ارایه میکند با امکانات پایه (تماس، پیامک، نقشه) ولی بدون شبکههای اجتماعی یا اینترنتِ باز.
تأثیر و آینده
- رویدادهایی مشابه در شهرهایی مثل فیلادلفیا، بریتانیا و نایروبی برنامهریزی شدهاند
- بسیاری از شرکتکنندگان گفتند که پس از حذف اپ موردنظر، به فعالیتهایی مثل یادگیری زبان، ورزش، یا هنر روی آوردهاند.
- ایدهی پشت این رویدادها این نیست که همهی افراد ناگهان شبکههای اجتماعی را کنار بگذارند، بلکه ساختن جامعههایی است که ارزش ارتباط عمیق انسانی را به رسمیت میشناسند و امکان انتخاب را فراهم میکنند.
لینک:
https://www.businessinsider.com/gen-z-anti-social-media-event-jonathan-haidt-2025-10
